Το τελικό (ν) στην αιτιατική των άρθρων: το(ν) ή τη(ν)
Σε πολλές περιπτώσεις το τελικό ν διατηρείται στην Αιτιατική του Ενικού αριθμού, των αρσενικών και των θηλυκών ονομάτων, ενώ σε πολλές άλλες χάνεται.
Οι περιπτώσεις στις οποίες διατηρείται είναι:


  1. Όταν η λέξη μετά από το άρθρο αρχίζει από φωνήεν. Π.χ. την αγάπη, τον άγγελο, τον άνθρωπο, την ελπίδα, την Ελένη κ.λ.π.

  2. Όταν η λέξη μετά από το άρθρο αρχίζει από κ, π, τ. Π.χ. τον κήπο, τον τοίχο, τον πατέρα τον πόνο, την τέχνη, την ποδιά, κ.λ.π.

  3. Όταν η λέξη, μετά το άρθρο αρχίζει από ξ, ψ, γκ, μπ, ντ,τζ, τσ.


Π.χ. τον ψαρά, τον ξυλοκόπο, τον μπαμπά, τον τζίτζικα, τον γκιόνη, την ντροπή, την μπέμπα, κ.λ.π.
Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, όπου η επόμενη, μετά το άρθρο λέξη αρχίζει από οποιοδήποτε άλλο γράμμα ή άλλο συνδυασμό γραμμάτων, το τελικό ν χάνεται. Π.χ. το δήμο, τη βελόνα, τη σημαία, το νοικοκύρη, το δάσκαλο, τη δασκάλα, τη μέρα, κ.λ.π.

ΑΣΚΗΣΗ
Να βάλετε το ή τον, τη ή την, στις παρακάτω προτάσεις:

  έμπορο   δήμαρχο   Αλέξανδρο   Μαρία   ζητιάνο
  δρόμο   Βουλή   Αντιγόνη   καραγκιόζη   Γιάννη
  μπακάλη   λέβητα   Ελένη   ψαρά   Ελισάβετ
  άνθρωπο   λαμπάδα   Άγγελο   τούρτα   Ηρακλή
  φίλο   κυρία   Κώστα   μπουκάλα   Θεμιστοκλή
  δάσκαλο   γάιδαρο   Δήμητρα   μπαταρία   Παύλο
  κύριο   ντροπή   τζίτζικα   τσιγκούνη   μητέρα
  δασκάλα   άντρα   δήμο   διάλογο   συγκίνηση
  λέξη   χοντρό   λιγνό   εχθρό   φωτιά
  βράχο   μάστορα   λάμπα   μηλιά   κερασιά
  χτίστη   λοχία   γέφυρα   παύλα   αντάρτη
  Αλεξία   ανταρσία   νίκη   θάλασσα   ιστορία


ΑΣΚΗΣΗ.
Να βάλετε το ή τον, τη ή την στις παρακάτω προτάσεις.

  υπολογιστή   παρακολούθηση   μπαλκόνι   άρχοντα   βασιλιά
  εκδρομή   οδήγηση   παντελόνι   θεό   πρίγκιπα
  παράσταση   παππού   κουδούνι   ζαχαροπλάστη   καθαρή
  εγκατάσταση   γείτονα   άνθρωπο   ηλεκτρολόγο   αγάπη
  δημιουργία   πρόσκοπο   οδηγό   θαυμαστή   ημέρα
  φαντασία   διάλειμμα   δάσκαλο   δασοφύλακα   δρόμο
  θάλασσα   πρόταση   τράπεζα   εκδρομή   ζητιάνο
  παλίρροια   κούραση   μητέρα   γυψαδόρο   κλέφτη
  έκφραση   άξιο   σκύλο   τραγουδιστή   νικητή
  θέρμανση   διαβασμένο   δύναμη   δυνατό   νέο
  κατάσταση   ξένο   παππού   διάκο   ναύτη
  χαρτί   ντόπιο   χτίστη   παπά   ρολογά
  μπέμπα   γυναίκα   αρχηγό   οδοντίατρο   καφετζή
  γιατρό   νοσοκόμα   αγρότη   βενζίνη   σπόρο
  καναπέ   όροφο   διαφορετικό   ένοχο   δύσπιστο
  ελέφαντα   σοκολάτα   γόμα   τυρόπιτα   αγωνία
  βολή   βροχή   χαρά   αντίδραση   πίστη
  κατανόηση   ειρήνη   ομόνοια   μελέτη   αντιγραφή
  πόνο   γραφή   προσπάθεια   λειτουργία   ανακοίνωση